Bir Sayfa Seçin

Sosyal Fobi Hakkında Merak Edilenler

 

Sosyal Fobi Hakkında En Çok Merak Edilenler

 

Herhangi bir bireyin alışık olmadığı ya da tanımadığı grupların içerisinde mesela konuşma yapması gereken yabancı bir ortamda çekingenleşmesi, sıkılmasını normal bir duygu durumu olarak kabul edebiliriz. Fakat aynı bireyin gündelik hayatında da toplumsal, sosyal faaliyetlerini kısıtlayacak türden çekingen davranması sosyal anksiyete bozukluğu, sosyal kaygı bozukluğu ya da başka bir deyişle sosyal fobi olarak adlandırılmaktadır.

Sosyal fobiye çoğunlukla çocukluğunda yaşadığı utangaçlık duygularıyla başa çıkmayan ve bu konuda ne ailesinden ne de çevresinde gerekli desteği görememiş kişilerde rastlanmaktadır.

 

Sosyal fobi nedir ve nasıl meydana gelir?

 

Sosyal ortamlarda ortaya çıkan davranma korkusu olarak basitçe özetleyebileceğimiz sosyal fobi farklı şekillerde karşımıza çıkar. Topluluk önünde konuşma fobisi, yemek yerken garsona seslenme fobisi ya da sınıfta öğretmene soru sorarak dikkat çekme korkusu gibi farklı farklı sosyal fobilerden bahsedilebilir.

En yaygın meydana geliş şeklini iki şekilde gözlemleyebiliriz. Birincisi aileden ikincisi ise yaşanan olaylara bağlı olarak geliyor.  Fakat en önemli olanı sosyal fobiler aniden ortaya çıkmıyor zamanla kişinin deneyimlerinin olumsuz sonuçlanmasından ortaya çıkıyor. Örnek vermek gerekirse topluluk önünde konuşma deneyimi yaşayan ve ilk üçünde sesi titreyen dördüncüsünde de sesim titreyecek diye kendini şartlayarak temel inanışlar geliştirebiliyor. Ebeveynlerin etkisini ise şöyle açıklayabiliriz; çocuklarına her;

  • Sen yapamazsın
  • Senin aklın ermez
  • Sen beceremezsin

Türünden söylemlerde bulunduklarında çocuklarını her kısıtladıklarında, engellediklerinde sosyal fobiye zemin hazırlamış oluyorlar. Sosyal fobinin gelişimine katkı da bulunmuş oluyorlar.

 

Sosyal fobi hangi yaş aralığında daha sık görülmektedir?

 

Ergenlik dönemini sosyal fobinin en yoğun görüldüğü dönem olarak ele alabiliriz. Ergenlik döneminde yapabileceklerimizin sınırlarıyla çocuklukta yapabileceklerimizi sınırları çok farklıdır. Çocukken dış dünyayı daha az bilmemiz sebebiyle yapabileceklerimizin sınırları daha dardır anca ergenlikteki yaşantımız bir geçiş dönemi olarak görülebilir. Ergenlik döneminde hayatta yapabileceklerimizin sınırlarını öğreniriz. Bu sınırların keşfi zorlu bir süreçtir ve sosyal fobi oluşumuna en çok bu dönemde rastlarız.

Ergenlik döneminde ebeveynlerimiz ve çevremiz arasındaki farklar önemlidir. Çevremizden olumsuz bir geri bildirim alınması kişilerin sosyal ve özel hayatındaki davranışlarını doğrudan etkiler. Mesela arkadaşlarının kendisiyle dalga geçmeleri ve kendisiyle alay etmeleri ergen bir bireyi derinden etkileyebilir. Ya da birey çevresiyle çok iyidir ancak bu seferde ailesinden gelen olumsuz geri bildirimler bireyi içe dönük yapabilir. Kendi dünyasını odası ve arkadaşları üzerine kurar.  Aile ve arkadaşlar arasındaki dengeyi kurabilmek ve fobilerden uzak bir ergenlik dönemi geçirebilmek çok önemlidir.

 

Kalıtımsal (genetik) faktörler etkili midir? Etkili ise ne kadar etkilidir?

 

İkizler üzerinde yapılan bir araştırmada sosyal fobinin çevresel faktörlerle yüzde 30 oranında ilgili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Aileden gelen utangaçlığı tespit etmek ile ilgili yapılan bir başka ikiz çalışmasında ise utangaçlığın, çift yumurta ikizlerine kıyasla tek yumurta ikizlerinde daha benzer olduğu görülmüştür. Bunlarla beraber genetik faktörler çevresel faktörlerin önemini düşündürecek düzeydedir. 

Amerika’da yapılan evlat edinme çalışmasında ebeveynlerin utangaçlık düzeyleriyle evlatlık aldıkları bebekleri utangaçlık düzeyleri arasında çevrenin önemini destekleyecek biçimde orta seviyede bir ilişki gözlemlenmiştir. Oysaki 24 aylık iken evlatlık verilen bu çocukların biyolojik anne ve babalarının utangaçlık seviyeleriyle evlatlarının arasında zayıf bir ilişki saptanmıştır. Tüm bu araştırmalardan da yola çıkarak utangaçlığın ve sosyal fobinin hem çevresel hem de belli miktarlarda genetik faktörlerin etkisiyle oluştuğunu söyleyebiliriz.

 

Sosyal fobi problemi olanların karakteristik davranışları nelerdir?

 

  • Başkaları ile iletişim kurmaktan rahatsızlık duymak
  • Özgüven eksikliği hissetmek, özgüven yoksunluğu çekmek
  • Toplumsal etkinlikler, grup ve sosyal etkinliklere katılmakta güçlük çekmek
  • Sosyal fobiyi hissettiği durumlarda kaçmak için yalnız başına kalmayı tercih etmek
  • Yine sosyal fobiyi hissettiği durumlarda nabzının hızlanması, terlemek ve konuşamamak gibi semptomların görülmesi

 

Sosyal fobi sorununun çözülmemesi nelere yol açar?

 

Sosyal fobi problemi çözülmediği zaman kişi; kişilik sorunları, depresyon, mutsuzluk ve depresyon ile karşı karşıya gelir.

Böylece yaşam kalitesinde ciddi bir azalma görülür.

Sosyal fobi yaşam kalitesini negatif etkiler.

 

Sosyal fobi tamamen ortadan kaldırılabilir ya da yok edilebilir mi?

 

Kesinlikle EVET… Sosyal fobinin yaşandığı durumlar birey duygu durumunu bilinçli bir şekilde kontrol etmeyi öğrenecek sosyal fobinin kendisine verdiği zararlardan kurtulabilirler. 

Hissedilen heyecanı, kaygıyı ve korkuyu bilinçli bir şekilde yönetmeyi öğrenerek sosyal fobi tamamen ortadan kaldırabilir.

Sosyal fobikler(sosyal fobi problemi olanlar); korku, heyecan ve endişelerinin temeline indiklerini zaman kendilerini fobik yapan duygu hallerinin farkına vararak iyileşme sürecine girebilirler.

 

“Kişinin çözüm sürecinde sadece bu konuda doğru eğitime ihtiyacı var. İlaçsız herhangi bir tedaviye gerek duyulmaksızın sosyal fobi ortadan kaldırılabilir ki bu sitede paylaşılanlar da bunun için var zaten.”

 

Sosyal fobiyi tetikleyen durumlar nelerdir?

 

  • Tanımadığı insanlarla, yeni insanlarla tanışmak ya da iletişim kurmak
  • Herhangi bir şeyi yaparken izlenmek, göz önünde olmak
  • Topluluk önünde konuşmak, sunum yapmak ya da performans sergilemek
  • İlgi odağı olmak, tüm gözlerin üzerinde olması
  • Yetkili ya da otorite sahibi kişilerle konuşmak, onlarla iletişime geçmek
  • Başkaları tarafından eleştirilmek
  • Yetenek, bilgi ya da yeti gerektiren bir sınava girmek
  • Cinsel ya da duygusal ilişkilerde bulunmak, bu tür ilişkiler geliştirmekte zorlanmak
  • Kalabalık içinde söz hakkı almak
  • Başka kişilerle tartışmaya, pazarlığa girmek ya da tartışmak
  • İnternetin sosyal fobi üzerinde etkisi var mıdır? Varsa nedir?

 

Tabi ki de vardır. Çünkü vaktinin büyük bir bölümünü internette harcayan kişiler sosyal fobilerini yenebilecekleri bir ortama sahip olamamakla beraber bu durum fobinin zamanla etkisinin artmasına neden olmaktadır. 

Bu kişiler doğru bir eğitim almadıkça ya da fobiyi işleyemiyor ise durumun içinde kalırlar ve bir çeşit kısır döngünün içerisine hapsolurlar. Bu döngüyü basitçe şu şekilde denklemleştirebiliriz.

Sosyal fobik eve kapanır. Eve kapandığı zaman da internette vakit geçirir  İnternette vakit geçirdikçe de fobik kalır.

 

Yüzdeki doğum lekesi, yara izleri ve yanıklar gibi fiziksel sorunların sosyal fobiye etkisi nedir?

 

Bu tür fiziksel sorunlar durduk yere etkilemez fakat bedenindeki bir yanık ya da deformasyon olan bireylerin çevresinden aldığı tepkilerin boyutu oldukça önemli bir yer taşır. Herhangi bir bireyin bacağındaki bir ize dikkatle, acıyarak ya da tiksinerek bakılması, işaret edilmesi veya gülünmesi, bireyi kendi bedeninden utandırabilir, kendine bedenine küstürebilir. Böyle durumları birkaç kez yaşadığında da sosyal fobi oluşmaya başlar. Birey kendini dış dünyadan ve insanlardan soyutlamaya başlayarak içine kapanır.

Sosyal Fobiyi Yok Et Kitap Setini Okumaya Başla!

Sosyal fobinin olumsuz etkilerinden hızlı bir şekilde kurtulmak ister misin? Seni korkutan şeylerin üzerine gitmek ve zihnindeki kaygı seviyesini azaltmak için uygulayabileceğin en etkili teknikleri bu kitap setinde öğreneceksin.